اگر دنبال یک سیم افشان 1 در 4  لوشان هستید، اول از همه باید بدانید با یک سیم چندرشته‌ای روبه‌رو هستیم که چهار رشته سیم افشان 1 میلی‌متر مربعی را در کنار هم دارد. هادی هر رشته از مس ساخته شده و چون ساختار آن افشان است، سیم نسبت به مدل‌های خشک راحت‌تر خم می‌شود و برای مسیرهایی که نیاز به انعطاف دارند، نصب ساده‌تری خواهد داشت.  ساختار این سیم  چهار مسیر مجزا برای عبور جریان که هر کدام هادی مسی خودشان را دارند و با عایق PVC از یکدیگر جدا شده‌اند. همین ساختار باعث می‌شود بتوان از آن در مدارهایی استفاده کرد که چند رشته سیم باید هم‌زمان در یک مسیر قرار بگیرند.

چرا هادی این سیم مسی و افشان است؟

مس به‌خاطر رسانایی الکتریکی خوب، یکی از رایج‌ترین مواد برای ساخت هادی سیم و کابل است. در سیم افشان 4×1 لوشان، هادی هر رشته از مس با خلوص اعلام‌شده 99.9 درصد ساخته شده است. اما قسمت جالب‌تر، افشان بودن هادی است. داخل هر رشته به جای یک مفتول ضخیم، چندین مفتول ظریف مسی کنار هم قرار گرفته‌اند. این یعنی وقتی سیم را داخل لوله برق می‌کشید یا مجبور می‌شوید در مسیر آن تغییر جهت ایجاد کنید، راحت‌تر خم می‌شود و کار نصب کمتر اذیتتان می‌کند.

اگر با سیم‌های خشک کار کرده باشید، تفاوتش را سریع متوجه می‌شوید.

4×1 دقیقاً یعنی چه؟

این قسمت ممکن است در نگاه اول ساده باشد، ولی در خرید سیم اهمیت زیادی دارد. عدد 4 تعداد رشته‌های سیم را نشان می‌دهد و عدد 1 سطح مقطع هر رشته را مشخص می‌کند؛ یعنی با چهار رشته هادی روبه‌رو هستیم که سطح مقطع هرکدام 1 میلی‌متر مربع است.

پس وقتی می‌گوییم سیم افشان 4 در 1، منظور چهار رشته سیم افشان 1 میلی‌متر مربعی است، نه یک سیم با سطح مقطع 4 میلی‌متر مربع.

این تفاوت را حتماً موقع خرید در نظر بگیرید.

عایق PVC چه کاری انجام می‌دهد؟

هر رشته این سیم با عایق PVC پوشانده شده است. اگر بخواهیم خیلی ساده بگوییم، هادی مسی وظیفه عبور جریان را دارد و PVC کمک می‌کند این هادی با محیط اطراف یا هادی‌های دیگر تماس مستقیم نداشته باشد.

در مشخصات محصول، عایق PVC از نوع A و در بخش دیگری از اطلاعات فنی نوع C ذکر شده است. چون این دو مورد با هم یکسان نیستند، برای جلوگیری از ارائه اطلاعات متناقض، بهتر است هنگام خرید نوع دقیق آمیزه عایق را از مشخصات درج‌شده روی محصول یا دیتاشیت سازنده بررسی کنید.

رنگ عایق هم طبق اطلاعات محصول قابل انتخاب بر اساس درخواست مشتری است. این موضوع در پروژه‌های برق کاربرد خوبی دارد، چون رنگ‌بندی درست می‌تواند شناسایی رشته‌ها را خیلی راحت‌تر کند.

ولتاژ 300/500 و 450/750 ولت یعنی چه؟

در مشخصات فنی این محصول دو رده ولتاژی دیده می‌شود: 300/500 ولت برای کد H05V-K و 450/750 ولت برای H07V-K.

اگر تازه با مشخصات سیم و کابل آشنا شده‌اید، این اعداد ممکن است کمی گیج‌کننده باشند. این دو عدد، ولتاژ نامی سیم را در شرایط مختلف بین هادی و زمین و بین هادی‌ها مشخص می‌کنند و به زبان ساده نشان می‌دهند سیم برای چه سطح ولتاژی طراحی شده است.

 مهم اینجاست که H05V-K و H07V-K را نباید یک کد واحد در نظر گرفت. اگر پروژه‌تان نیاز به رده 450/750 ولت دارد، باید نسخه‌ای را انتخاب کنید که واقعاً با کد H07V-K و مشخصات متناظر عرضه شده باشد.

استاندارد سیم افشان 4×1 لوشان

استانداردهای مرجع اعلام‌شده برای این محصول INSO 607-3 و IEC 60227-3 هستند. برای هادی مسی نیز استانداردهای IEC 60228 و ISIRI 3084 در مشخصات فنی آمده‌اند. برای دانشجوی برق، دانستن همین نکته کافی است که استانداردها فقط یک اسم روی برچسب نیستند؛ آن‌ها مشخص می‌کنند محصول از نظر ساخت، هادی، عایق و برخی الزامات عملکردی باید چه شرایطی داشته باشد. کد NYAF هم در مشخصات این سیم درج شده که به ساختار سیم افشان تک‌رشته مربوط است.

سیم افشان 4 در 1 لوشان کجا استفاده می‌شود؟

طبق اطلاعات سازنده، این سیم برای سیم‌کشی داخل تأسیسات، لوله و کانال در نظر گرفته شده است. بنابراین اگر قرار است سیم از داخل لوله برق عبور کند، انعطاف هادی افشان کمک می‌کند مسیر راحت‌تر اجرا شود.

اما یک نکته مهم وجود دارد: این محصول برای نصب زیر گچ مناسب نیست. پس اگر در یک پروژه ساختمانی قرار است سیم مستقیماً زیر گچ قرار بگیرد، نباید صرفاً به خاطر سطح مقطع یا مسی بودن هادی سراغ این مدل رفت.

روش نصب همیشه باید با مشخصات فنی سیم هماهنگ باشد.

بسته‌بندی و رنگ‌بندی

سیم برق یک در چهار لوشان در کلاف‌های 100 متری عرضه می‌شود. برای پروژه‌های سیم‌کشی، چنین بسته‌بندی‌ای باعث می‌شود متراژ مصرفی راحت‌تر مدیریت شود و سیم در طول مسیر بدون نیاز به اتصال‌های اضافی اجرا شود.

رنگ عایق نیز طبق سفارش قابل تعیین است. برای پروژه‌هایی که چند رشته سیم کنار هم اجرا می‌شوند، این قابلیت ساده اما کاربردی است؛ چون می‌توان رشته‌ها را راحت‌تر از روی رنگ تشخیص داد.

جمع‌بندی 

اگر بخواهیم کل ماجرا را خیلی خلاصه کنیم، سیم افشان 4×1 لوشان از چهار رشته هادی مسی افشان تشکیل شده که سطح مقطع هر رشته 1 میلی‌متر مربع است. هادی کلاس 5، عایق PVC و ساختار انعطاف‌پذیر، آن را برای سیم‌کشی داخل لوله و کانال مناسب کرده‌اند. فقط یک اشتباه رایج را انجام ندهید: 4×1 به معنی یک رشته 4 میلی‌متر مربع نیست. این عبارت یعنی چهار رشته جداگانه که هرکدام سطح مقطع 1 میلی‌متر مربع دارند.

اگر برای یک پروژه واقعی می‌خواهید سیم انتخاب کنید، بعد از مشخص کردن سطح مقطع، حتماً ولتاژ نامی، روش نصب و استاندارد موردنیاز را هم بررسی کنید. همین چند مورد جلوی خیلی از انتخاب‌های اشتباه در خرید سیم و کابل را می‌گیرد.